EXACT MATCHES
IN AN FOCLÓIR BEAG
anam fir3 an spiorad nó an chuid inmheánach den duine a chreidtear a mhaireann tar éis a bháis; beatha (thit an t-anam as); brí, fuinneamh (cuir anam ionat féin)
DEFINITIONS AND PHRASES
IN AN FOCLÓIR BEAG
cosaint; fuascailt; anam duine a spáráil
focal nó abairt a fhaightear as ord eile a chur ar litreacha focail nó abairte (anam, mana; crua, cuar)
beocht a chur i rud; anam, beocht
iomlán substainteach duine nó ainmhí, marbh nó beo (idir anam agus chorp); duine marbh (corp os cionn cláir, teach an choirp); creatlach (léim sé as a chorp); cabhail, colainn (corp gan cheann); stoc (corp crainn, corp colúin); iomlán (is é corp na fírinne é; le corp nirt)
anáil, puth; beatha, anam (dé ghaoithe; tá sé i ndeireadh na déithe)
sínte marbh le laige; gan bhrí gan anam
ar dhath an tsneachta nó an aoil; ar dhath an airgid; cosúil le solas an lae nó na gréine; glan, sona; áthasach, geanúil (anam geal, gáire geal, a ghrá geal, is geal an scéal liom é)
gan salachar (éadach glan); gan fiaile (talamh glan); gan truailliú (aer glan); gan smál (anam glan); gan frídíní galair (fuil ghlan); gan scamaill (spéir ghlan); gan mháchail (obair ghlan); díreach (líne ghlan); soiléir (guth glan); cinnte (ráiteas glan); cothrom (punt, sé troithe, glan); amach is amach (rinne mé dearmad glan de; d'aon ghnó glan); amach ó (fan glan díobh); neamhchiontach (tá mé glan air); scriosta (tá mé glan aige); cruinn (go díreach glan)
fabhar ó Dhia don anam (ar staid na ngrást); cineáltas, trocaire (bíodh grásta Dé ionat)
ar sileadh nó ar crochadh gan anam
gluaiseacht, gníomh; brí, anam
nathair nimhe mhór chumhachtach a fháisceann an t-anam as a creach
léim, geit; brí, anam (i ndeireadh na preibe; ag cur preab san ól); fód, scaob, misneach (fear a bhfuil preab ann)
áit nó staid shealadach don anam chun é a ghlanadh ó pheacaí
preabadh, bíogadh, geiteadh; sciurdadh (scinn an carr tharainn); léim (scinn drithle as an tine); sciorradh (na sleánna ag scinneadh dá sciatha); rith, éalú (scinn an focal uaim, an t-anam as); téarnamh ó bhreoiteacht etc.
anam, fuinneamh (cuir smoirt ionat féin); puth (as píopa)
marbh, righin, gan anam, mall
fód fliuch; rud gan mhaith gan anam; meall téachta
déanamh gan rud nó le beagán de (bia a spáráil; spáráil airgid); sábháil (anam a spáráil)
beochan; brí, anam (chuir an braon spionnadh ann)
anam; misneach, anamúlacht, miotal
a bhaineann leis an anam nó ar mhaithe leis
anam, sprid; fearúlacht, sponc