Install the app »
Foclóir Gaeilge–Béarla
Ó Dónaill, 1977
An Foclóir Beag
Ó Dónaill & Ua Maoileoin, 1991
English–Irish Dictionary
de Bhaldraithe, 1959
Grammar
Pronunciation
beo
beochan
beocht
beoga
beoir
beola
beostoc
bheith
bhuel
bhur
bia
biabhóg
biachlár
biaiste
bialann
biamhar
bián
bianna
biata
biatach
biatachas
biatas
bharr could be a grammatical form of:
barr »
DEFINITIONS AND PHRASES
IN AN FOCLÓIR BEAG
ón áit thuas; íslithe (tá luach an stoic anuas); i dtagairt (ní mise a tharraing a ainm anuas); ar bharr (cuir éadach anuas air); sa mhullach (tá m'athair anuas orm)
bolgadh nó séideadh sa chorp de bharr buille nó tinnis
crúcach, casta ina bharr; lúibíneach, catach
dráma damhsa ar stáitse le ceol; damhsa ealaíonta ar bharr na gcos
ar dhath an tsneachta nó an bhainne; fionn (gruaig bhán); báiteach (bán san aghaidh); folamh (tá an áit bán); díomhaoin, fiáin (ag imeacht bán); gan aon bharr ag fás air ach féar (talamh bán)
gob, pointe (barr méire, barr pinn); an pointe is airde, mullach (barr crainn, barr cnoic); an pháirt uachtarach (barr tí, barr leathanaigh); uachtar (ar bharr talún, ar bharr an uisce); rud a fhásann ar bharr talún (barr coirce, barr prátaí); toradh (de bharr mo shaothair); breis (barr ar mhíle); bua (barr a bhreith ar dhuine); deireadh (tá mé i mbarr mo chéille acu)
titim nó truip bheag trí bharr coise a bhualadh ar rud éigin
lann sáite a chuirtear ar bharr raidhfil
adharcach; ladhrach, beangánach; triantánach ina bharr cosúil le binn tí
de bharr (trí bhíthin ruda)
dá bharr sin
carraigeacha faoi uisce nó gar do bharr uisce, scairbh
teas; rais ar chraiceann; clúmh beag ar bharr éadaigh, cairpéid etc.; cúr toinne
bán san aghaidh nó as a bharr; sceadach
briseadh nó gearradh sa chraiceann de bharr timpiste nó buille
an tsraith dheireanach cloch ar bharr balla
gléas ceoil atá cosúil le troimpéad ach é níos caoile as a bharr
solad atá ciorclach as a bhun agus a thagann go dtí pointe ag a bharr; aon rud ar dhéanamh cóin
uanán, sraith de shúilíní beaga ar bharr leachta
inneall ina n-adhntar ola le teas a ghintear de bharr brú (seachas le haithinne)
snag, slogadh tobann anála sa scornach a dtagann tritheamh tobann scairte leis agus dúnadh bharr an phíobáin
teacht ar rud nua de bharr taighde, taiscéalaíochta, etc.; ceapadh amach as an gceann
trom as a bharr, ar forbhás, ag faire ar thitim; (le duine) lag, breoite
stráice ornáideach thart ar bharr ballaí i seomra
de bharr (mar gheall ar an taisme); i dtaobh, toisc (cad mar gheall air? ná déan é mar gheall ormsa)
pionóis ghéara ar dhaoine de bharr a gcreidimh nó a bpolaitíochta
caint gan bhun gan bharr atá deacair a thuiscint
cluiche foirne, cosúil le hiománaíocht, ach an bata a bheith níos caoile as a bharr ná an camán
an fás crua adharcach ar bharr méire; crúb ainmhí
leac a thagann ar bharr an uisce le sioc
galar fola a éiríonn de bharr barraíocht (nó easpa) coirpíní bána
píosaí de spúinse nó de chadás greamaithe ar bharr bata le hurláir a ghlanadh; mothall, ceann (mapa gruaige)
staf faoi bharr ornáideach a úsáidtear mar chomhartha údaráis ar ócáidí móra
ceann de chúig bhall ar bharr na láimhe nó na coise; géag portáin nó gliomaigh
sliogán cosanta do bharr na méire le linn fuála
níos mó dá bharr (is móide a meas air go seasann sé leo); dócha (ní móide go dtiocfaidh siad anois); plus (a dó móide a trí = a cúig)
bata a bhfuil bos leathan shreangánach ar a bharr leis an liathróid a bhualadh i gcluiche leadóige agus i gcluichí eile
meall mór de mhíreanna bídeacha uisce nó oighir ar foluain sa spéir; néal bróin, scailp (cad é an scamall atá ort?); scannán (scamall ar bharr bainne, ar chrúba éin)
bláth; scoth bheag; triopall beag snátha snaidhmthe ag a bharr agus é ar sileadh le ciumhais éadaigh nó scáthlán lampa etc.
coirt, carr, brat éadrom (screamh ar bharr bainne, ar theanga, ar chraiceann)
duine a dhéanann leathar de chraicne ainmhithe de bharr tainnin a chur orthu lena leasú
súil bheag; boilgeog nó súileog mar a bheadh ar bharr anraith, leanna etc.
triomach scornaí de bharr gá a bheith ag duine le deoch; dúil láidir; airc, craos
galar tromchúiseach (glas fiacla) a chuireann glas ar mhatáin an ghéill, agus a thagann de bharr frídín a theacht isteach sa sruth fola trí chneá
droim nó iomaire uisce ag gluaiseacht ar bharr farraige nó locha; farraige, uisce (dul thar toinn; faoi thoinn); scaird (tonn fola); scal (tonn teasa, feirge); barr, craiceann (ar tonn talún)
easpa fuinnimh de bharr traochadh; déanamh bróin, brón (bhí sé ag tuirse, ag déanamh tuirse, faoina leanbh)
barr, an chuid thuas (uachtar an tsléibhe; uachtar bróige); dromchla (ar uachtar an uisce); bia ramhar buí a thagann ar bharr bainne, scamhard; deisceart (uachtar na hÉireann)
