tomhas, m. (gs. & npl. -ais, gpl. ~).1. vn. of tomhais1. 2. Measure, gauge. (a)~ beacht, gann, exact, short, measure. Thug sé an ~ go maith dom, he gave me full measure. Ná déan peaca an tomhais, don’t give false measure. (b) Dimensions. Gearr ar thomhas an urláir é, cut it to fit the floor. (c) Quantity. ~ biotáille, a measure of spirits. Tá ~ pionta ann, it measures a pint. Tá mo thomhas i gceart ann, it is just the amount I need. (d) System of measurement. ~ ciúbach, líneach, cubic, linear, measure. ~ láimhe, hand measurement. Tabhair ~ a láimhe féin dó, pay him back in kind. Tá sé míle ar leithead, ar thomhas mo shúl, it is a mile wide, as far as my eye can gauge. S.a. galún12, ribín12, slat11(d).(e)Mec:~ sleamhnáin, slide gauge. ~ sorcóireach, cylindrical gauge. ~ tiúis, thickness-gauge. 3. Guess, riddle. ~ a chur ar dhuine, to ask s.o. a riddle. Bhí sé ag cur (amach) ~ orainn i rith na hoíche, he was giving us riddles to solve all night. (Var:pl. ~anna)