say1, s.Caint f.He said his say, dúirt sé a raibh le rá aige. He had his say out, dúirt sé a raibh ar a chroí. Let me have my say, lig domsa labhairt, tabhair cead cainte domsa. I have no say in the matter, níl cead cainte ar bith agamsa sa scéal.
say2, v.tr.Deirim( impv. abair; fut. déarfad; v.n. rá; v.a. ráite).1aTo say a word, focal a rá. To ask s.o. to say a few words, iarraidh ar dhuine beagán a -rá. To say good-day to s.o., beannú do dhuine. F: Who shall I say?cé sin agam ann?To say sth. again, rud a athrá. (Defiance) Just say that again!cloisim arís uait é sin!It isn't said in good company, níl sé inráite i measc daoine fiúntacha. What do you say?cad é a deir tú?What did you say?céard a dúirt tú?That's what I was about to say, bhainis an focal as mo bhéal. Well said!sin í an chaint!To say yes, no, a rá, go (bhfuil, etc.), nach (bhfuil, etc.). To say yes, no, to an invitation, toiliú le cuireadh, diúltú do chuireadh. What do you say to a drink?an ólfá deoch?What do you say to a game of cards?dá mbeadh cluiche cártaí againn?He has no money -- So he says, níl airgead ar bith aige -- Más fíor dó féin. Thus saith the Lord, ag seo briathra an Tiarna. 'I am sick,' said he, said John, 'tá mé tinn,' ar seisean, arsa Seán. b(Express orally, or otherwise) All that can be said in a couple of words, is féidir an t-iomlán a rá i gcúpla focal. The Bible says . . ., it says in the Bible . . ., tá sé ráite sa Bhíobla . . . The text of the treaty says . . ., seo na focail atá sa chonradh . . . The church clock says ten, tá sé a deich de réir chlog na heaglaise. Be it said, caithfear a rá. Though I say it who should not, ní de chionn mé féin á rá é; cé nach liomsa é a rá. As people say, as they say, mar a deir siad, a deirtear. So to say, mar a déarfá. One might as well say, ionann is a rá. I must say, admhaím. This news surprises me, I must say, tá an scéal sin ag cur iontais orm, caithfidh mé a rá. That is to say, is é sin le rá. Have you said anything about it to him?ar labhair tú leis air?I remember something was said about it, is cuimhin liom gur caintíodh air. The less said the better, ná habairtear dada. Say no more, ní beag a bhfuil ráite agat. To say nothing of . . ., gan trácht ar . . . He has plenty to say for himself, (i) tá neart le rá aige; (ii) tá teacht i láthair ann. At first they would have nothing to say to him, ní raibh iarraidh ar bith acu air ar dtús. There is something to be said on both sides, tá dhá thaobh ar an scéal. There is much to be said for it, is iomaí bua aige. There is much to be said for going there, tá fáthanna maithe le dul ann. That doesn't say much for his intelligence, fágann sin gann in intleacht é. You don't say so!ní féidir!c (Report) They say that, it is said that . . ., deir siad, deirtear, tá sé ráite, go . . . That is what people are saying, sin an rud atáthar a rá. He is said to have plenty of money, tá sé amuigh air go bhfuil neart airgid aige. He is said to be rich, tá iomrá, ainm, an tsaibhris leis, air. d(Opine) Anyone would say that he was asleep, shílfeadh aon duine gur ina chodladh a bhí sé. I should say she has intelligence, measaim, déarfainn, go bhfuil eagna chinn aici. I should say not, is é mo bharúil nach bhfuil (raibh, etc.). What say you?cad é do bharúil? céard é do mheas?Didn't I say so!, nach ndúirt mé é!eIt was you who said I was to, tusa a d'iarr orm, a dúirt liom, a dhéanamh. fCome up one of these days, say Sunday, tar aníos lá éigin gan mhoill, Dé Domhnaigh déarfaimid. If I had an income of say a thousand a year, dá mbeadh, déarfaimid, míle punt sa bhliain de theacht isteacht agam. Three times round the track, say two miles, trí huaire thart an cúrsa, dhá mhíle, abair. Well, say it were true, what then?ach cuir i gcás gurbh fhíor é cad é mar bheadh?g(Exclamatory) I say!hóigh! cogar ansin! (expressing surprise) ní féidir!2Deirim (paidir, ceacht); aithrisím (dán). To say Mass, an tAifreann a léamh, a rá.