wind1, s.1aGaoth f. The north wind, an ghaoth aduaidh. A north-east wind, gaoth anoir aduaidh. High wind, gaoth mhór. A light wind, gal ghaoithe. The wind is high, tá géarbhach gaoithe ann. A violent wind, stolladh m gaoithe. How is the wind?cén aird ghaoithe atá ann?Out of the wind, san fhothair. There was no wind, ní raibh smid ghaoithe ann. F: To see which way the wind blows, féachaint leis na cúrsaí a mharaíocht. There's something in the wind, tá rud éigin ar cois. To go like the wind, imeacht mar a bheadh an ghaoth Mhárta ann, ar luas na gaoithe. It is gone with the wind, tá sé imithe le haer an tsaoil. Sow the wind and reap the whirlwind, ól gloine is caoin dabhach. P: To raise the wind, an cam a chur ar an tine; teacht ar iasacht airgid. He had the wind up, bhí eagla a chraicinn air. bNau: Favourable wind, cóir f -ach. Head wind, gaoth i d'aghaidh, gaoth ghann. Following wind, gaoth ar an aighre; gaoth chúil. To sail, run, before the wind, imeacht le gaoth. We sailed with wind and tide, bhí sruth agus gaoth linn. In the teeth of the wind, in éadan na gaoithe. To sail into the wind, dul chun na gaoithe; baint den ghaoth. To sail off the wind, leagan fút. To sail close to the wind, dul lom ar an ngaoth; F: bheith ag rith ar tanaí. F: He took the wind out of my sails, tháinig sé taobh na gaoithe orm. Between the wind and the water, ar chraiceann an uisce; (of leak) idir slat agus béalbhach. cF: Gaotaireacht f. His promises are merely wind, níl ina chuid gealltanas ach gaoth mhór. 2Ven: To get the wind of game, boladh m seilge a chur. F: If he gets wind of it, má fhaigheann sé gaoth an fhocail, cogar an scéil. 3Med: Gaoth f. To break wind, bramadh. To bring up wind, brúchtadh. 4Anáil f. To be in good wind, to have plenty of wind, anáil mhaith a bheith agat. To get one's second wind, an anáil a fháil leat. 5Mus: The wind, na gaothionstraimí fpl. S.a. WOOD-WIND.
wind2, v.tr.1To wind the horn, an adharc a shéideadh. 2a(Of hounds) Cuireann boladh (seilge), faigheann bonn. bBainim an anáil de (dhuine); cuirim saothar anála ar (dhuine, chapall). cTugaim cead breith ar a anáil do (chapall).
wind3,Iv.i.Casann, tugann cor; (of river) sníomhann, lúbann. The plant winds round the pole, tá an planda casta ar an gcuaille. The road winds up the hill, tá an bóthar ag caismearnach suas taobh an chnoic. II►wind, v.tr.1Tochraisim (snáth, clog); casaim (clog). Fish: To wind in the line, an dorú a ghlinneáil. She wound a blanket round him, d'fhill sí pluid ina thimpeall; d'fhill sí i bpluid é. 2To wind a bobbin, eiteán a líonadh. El.E: To wind a dynamo, armatúr a chasadh ar dhionamó. 3To wind the clock, an clog a thochrais, a chasadh. 4Min: Crochaim, ardaím (gual, etc.) ar unlas.